Padho: Nariyal Khol Shilp aur Kondapalli Khilaune
Class 6 English · Chapter 13: Hamara Bharat—Incredible India! · NCERT Poorvi section pp. 134–136
Seekho
Nariyal khol shilp (Kerala): Chitra dikhaati ki phenke jaane wale khol kaise kala bante. Khol saaf hota, ghis kar chikna, aakaar diya jaata, ek aadhaar lagta taaki sthir khada rahe, aur aakhir mein polish. Isse katore, cup, deepak aur gehne bante. Khol jaivik roop se ghulne wale hain, isliye ye shilp prakriti ke liye achha.
Kondapalli khilaune (Andhra Pradesh): Balamurali ye khilaune dikhaata, jo lagbhag 400 saal se bante. Kaarigar paas ki pahaadiyon ki naram lakdi use karte, har hissa alag tarashte, aur makku se jodte, jo imli ke beej ke chooran aur buraade ka paste hai. Phir khilaune vanaspati rangon aur enamel se range jaate: gaon ke drishya, jaanwar, devi-devta.
Charcha karo: har vakta ke liye rajya, kala, saamagri aur ek khaas baat likho. Dhyaan do har shilp sthaaneeya cheezein use karta: chaawal aur laal mitti, kabaad peetal, nariyal khol, pahaadi naram lakdi. Tum kaunsa shilp sabse zyaada seekhna chahoge, aur kyun?
Explore: har kala ko uske rajya se milaao.
- Har kala milaao.
Yaad rakho
- Nariyal khol shilp (Kerala): saaf, ghisna, aakaar, aadhaar, polish; jaivik.
- Kondapalli khilaune (Andhra Pradesh): naram lakdi, makku se jode hisse, vanaspati rang.
Quick check
Kondapalli khilaune ke hisse kya jodta?
- Makku: imli beej chooran aur buraada
- Pighla peetal
- Chaawal ka ghol
- Mom
Answer
Makku: imli beej chooran aur buraada. Makku ek praakritik gond hai.
Socho
Aise shilpon ko zinda rakhna kyun zaroori?
Ek answer
Ye hamara itihaas aur sthaaneeya hunar sanjote, kaarigaron ko rozi dete, aur aksar praakritik, sthaaneeya saamagri use karte jo paryaavaran ke liye achhi.
Practice
Teen levels (easy, medium, hard) ke naye sawaalon se practice karo, kuch hands-on, hints aur hal ke saath. Topic poora karne ke liye pichhle 5 mein se 4 sahi karo.